Οδοιπορικό στην Κωνσταντινούπολη

Επιπλέον, θα έλεγε κανείς ότι η Πόλη λυγίζει κάτω από βάρος της τεράστιας ιστορίας που κουβαλά. Ο συνδυασμός των πολιτισμών που την υπηρέτησαν τους προηγούμενους αιώνες δεν είναι πάντα επιτυχημένος, ωστόσο μάλλον αποτελεί μονόδρομο για μία χώρα που επιθυμεί να εισέλθει στην ευρωπαϊκή οικογένεια χωρίς να απολέσει τις παραδόσεις της.

Όπως κάθε μεγαλούπολη που σέβεται τον εαυτό της, έτσι και η Κωνσταντινούπολη χαρακτηρίζεται από αντιθέσεις. Η Πόλη σε υποδέχεται με μία σειρά εντυπωσιακών (νέων) κτιρίων που περιβάλλουν το χώρο του αεροδρομίου, (του Κεμάλ Ατατούρκ) αλλά πολύ σύντομα βρίσκεσαι σε θέση να καταλάβεις ότι αυτή είναι μόνο η μία πλευρά του νομίσματος. Την άλλη τη βιώνεις όταν περπατήσεις σε μέρη που δεν μπορούν να χαρακτηριστούν τουριστικά, σε στενούς βρώμικους δρόμους, φτωχικά σπίτια και μεγάλα συγκροτήματα πολυκατοικιών που θυμίζουν πολύ τα προσφυγικά που συναντά κανείς στη Λεωφόρο Αλεξάνδρας στην Αθήνα.

Παρά τις αντιθέσεις, οι άνθρωποι δείχνουν ζωντανοί και αισιόδοξοι. Μέσα στην…τρέλα που δημιουργεί η ατελείωτη κίνηση σε μία πόλη 17 εκ. κατοίκων, οι Τούρκοι διατηρούν τη ζωντάνια τους και προσπαθούν να ακολουθήσουν το δρόμο που οι ηγέτες τους χάραξαν γι’ αυτούς.

Aυτό βέβαια δεν σημαίνει ότι ξεφεύγουν από τα ελαττώματά τους, αν μπορεί βέβαια κανείς να μιλήσεις για ομαδικά χαρακτηριστικά. Οι οδηγοί πάντως θα μπορούσαν άνετα να συναγωνιστούν τους Ελληνες συναδέλφους τους στο έντονο φλερτ με το θάνατο. Επικίνδυνες προσπεράσεις, θεαματικές αλλά άκρως ρισκαδόρικες σφήνες και αποφυγή χρήσης του φλας στην αλλαγή λωρίδων βρίσκονται στην ημερήσια διάταξη. Αρκεί μόνο μία κούρσα με ένα ταξί για να το διαπιστώσεις.

Όσο για τα όρια ταχύτητας, υπάρχουν απλά για να υπάρχουν. Όταν ο οδηγός ταξί δεν αφήνει το πόδι από το γκάζι ενώ το όριο στην παραλιακή λεωφόρο είναι 50 χιλιόμετρα, καταλαβαίνει κανείς ότι στην Τουρκία δεν παρατηρείται αυτό που λέμε σεβασμός στους κανόνες.

Ο Κεμάλ πανταχού παρών

Ο ιδρυτής του τουρκικού κράτους, Κεμάλ Ατατούρκ, είναι η φιγούρα που συναντάται στους δρόμους περισσότερο από κάθε άλλην. Στους δρόμους; Λάθος. Ο Κεμάλ υπάρχει παντού. Στο αεροδρόμιο (που έχει το όνομά του), στο σιδηροδρομικό σταθμό, στα δημόσια κτίρια, σε όλα τα χαρτονομίσματα και τα νομίσματα.

Κανείς βέβαια δεν ξέρει τι θα έλεγε σήμερα ο Κεμάλ βλέποντας ένα μετριοπαθή ισλαμιστή (Ταγίπ Ερντογάν) στο τιμόνι του κράτους που με κόπο και πολέμους ίδρυσε, ωστόσο η Τουρκία δεν τον ξεχνά. Κάθε άλλο. Όπως η μορφή του Μάο χαρακτηρίζει την Κίνα, έτσι και η μορφή του Κεμάλ Ατατούρκ έχει συνδεθεί άμεσα με την Τουρκία.

Μετά τη φιγούρα του μεγάλου Κεμάλ, αυτό που δεν λείπει σχεδόν ποτέ από τη θέα είναι η τουρκική σημαία. Η ημισέληνος κυματίζει (απολύτως φυσιολογικά) σε στρατόπεδα, δημόσια κτίρια και μνημεία) αλλά μπορεί να τη δει κανείς σε μικρά καταστήματα, σε σπίτια, σε πλοιάρια και βάρκες. Θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως φετίχ για την κοινωνία της Τουρκίας.

Ντοκυμανταίρ για την Κωνσταντινούπολη - Part 1

--page break--

Hagia Sofia ή άρωμα ιστορίας

Ο λάτρης των μουσείων, των αρχαιολογικών χώρων αλλά και της τέχνης θα αγαπήσει την Κωνσταντινούπολη. Φυσιολογικό, αν σκεφτεί κανείς ότι στην Πόλη μπορεί κανείς να συναντήσει αρχιτεκτονικά θαύματα όπως η Αγία Σοφία, το Τοπ Καπί και το μπλε τζαμί. Ειδικά το πρώτο, οι Τούρκοι έχουν φροντίσει να το εκμεταλλευτούν στο έπακρο.

Λειτουργώντας ως μουσείο πια, η Αγιά Σοφία συγκεντρώνει χιλιάδες επισκέπτες κάθε μέρα από τα πέρατα της γης. Κινέζοι, Αμερικανοί, Αυστραλοί, Ευρωπαίοι συνωστίζονται μπροστά στην είσοδο για να θαυμάσουν από κοντά το πραγματικά επιβλητικό και ξεχωριστό αυτό μνημείο. Η υπομονή που πρέπει να διαθέτει κανείς για να καταφέρει να εισέλθει πρέπει να είναι αρκετά μεγάλη καθώς οι ουρές, όπως σε όλα τα μεγάλα μνημεία του κόσμου, μοιάζουν αναπόφευκτες.

Γενικά, η Κωνσταντινούπολη ποντάρει πολλά στον τουρισμό. Στους κεντρικούς δρόμους υπάρχουν πολλές διαφημιστικές αφίσες της πόλης στις οποίες γίνεται προσπάθεια να αναδειχθούν όλες οι απολαύσεις που μπορεί να προσφέρει στον επισκέπτη. Κρίνοντας από τον αριθμό των τουριστών που την έχουν επισκεφθεί Απρίλη μήνα, θα έλεγε κανείς ότι αυτή η διαφημιστική καμπάνια έχει στεφθεί με επιτυχία.

Επιχειρώντας να βρει κανείς τα μεγάλα τουριστικά ατού της Κωνσταντινούπολης δεν θα ήταν δυνατόν να μη σταθεί στο φαγητό. Κεμπάμ μπορείς να γευτείς ακόμα και στους δρόμους από υπαίθριες καντίνες που προσφέρουν αυτή τη λιχουδιά σε καλές τιμές. Όχι βέβαια ότι πηγαίνουν πίσω τα οργανωμένα και μεγάλα εστιατόρια. Ακόμα και τα ξενοδοχεία δεν παραλείπουν να έχουν στο μενού τους κεμπάπ και άλλες παραδοσιακές συνταγές αλλά φυσικά και γλυκά όπως ο μπαγκλαβάς (τουρκικό σήμα κατατεθέν).

Η μάχη της μαντίλας

Η σύζυγος του Τούρκου πρωθυπουργού Ταγίπ Ερντογάν φοράει μαντίλα. Οι περισσότερες γυναίκες στην Κωνσταντινούπολη δεν την μιμούνται, σημάδι ότι η πόλη αυτή θέλει να βαδίσει μπροστά. Υπάρχουν βέβαια και αυτές που την προτιμούν, πρόκειται για γυναίκες κυρίως μεγάλης ηλικίας αλλά η μεγάλη πλειοψηφία ακολουθεί άλλο δρόμο (ας πούμε το δρόμο του εκσυγχρονισμού).

Με μαντίλα ή όχι βέβαια, οι γυναίκες της Κωνσταντινούπολης έχουν αποκτήσει δυτικές συνήθειες. Ψωνίζουν αρκετά, χρησιμοποιούν το μακιγιάζ, διαβάζουν τα περιοδικά μόδας, ότι ακριβώς κάνουν οι Ιταλίδες, οι Γερμανίδες, οι Ελληνίδες. Η γυναικεία φιγούρα, παράλληλα, αποτελεί τον κεντρικό στόχο των διαφημιστών. Είτε στις τηλεοπτικές, είτε στις υπαίθριες διαφημίσεις.

Παλεύοντας λοιπόν με τον εαυτό της, το παρελθόν και το παρόν της, η Κωνσταντινούπολη επιθυμεί να χαράξει την πορεία της για τον 21ο αιώνα μέσα από την ευρωπαϊκή προοπτική της Τουρκίας. Δείχνει να έχει ακόμη αρκετό δρόμο να διανύσει, κανείς όμως δεν μπορεί να την κατηγορήσει ότι δεν προσπαθεί. Η αποτελεσματικότητα της προσπάθειας βέβαια θα κριθεί σε βάθος χρόνου.