Από το 1972, που ξεκίνησε να ασχολείται με το παιδικό θέατρο, έχει καταφέρει να καλύψει πολλά κενά στον τομέα αυτόν. Καθώς δεν αρκέστηκε μονάχα, στις παιδικές παραστάσεις αλλά δημιούργησε και το Εργαστήρι του Θεάτρου Πόρτα με σκοπό να μυήσει όχι μόνο τα παιδιά,αλλά και τους δασκάλους στη χρήση της θεατρικής τέχνης ως εκπαιδευτικού μέσου, παρουσιάζοντας τους τα μικρά «θαύματα» που μπορούν να επιτευχθούν στη διδακτική διαδικασία.
Σήμερα μας εκπλήσσει για μια ακόμη φορά με την παράσταση, που «έγραψε» χωρίς να χρησιμοποιήσει λέξεις!Μια παράσταση για βρέφη, που θα παρακολουθήσουμε για πρώτη φορά στη χώρα μας με την ίδια στον πρωταγωνιστικό ρόλο, στα πλαίσια του φεστιβάλ Αθηνών.
1.Πως αποφασίσατε να «γράψετε» ένα θεατρικό έργο για βρέφη;
Πριν από αρκετά χρόνια είχα δει στη Ρώμη μια εξαίσια παράσταση για βρέφη. Τα Μικρά μυστήρια από το θέατρο Κισμέτ. Μαγεύτηκα . Προσκάλεσα το θίασο να παίξει την παράσταση στο Πόρτα και την έβλεπα ξανά και ξανά.
Πέρσι πήγαμε με την Μάρθα Κλουκίνα, την χορογράφο μας και συ-σκηνοθέτρια του Έλα, έλα να παρακολουθήσουμε ένα φεστιβάλ στην Μπολόνια. Εκεί είδαμε 30 παραστάσεις για βρέφη. Γύρισα ενθουσιασμένη και πριν καλά καλά το καταλάβω είχα γράψει το Έλα, έλα
Ακούγεται περίεργο αλλά είναι γεγονός ότι το θέατρο για βρέφη προσφέρεται για να γίνουν παραστάσεις εξαιρετικά γοητευτικές και για τους μεγάλους. Πιο πολύ από το θέατρο για μεγαλύτερα παιδιά. Ίσως γιατί η αναγκαστική απουσία κειμένου σου χαρίζει μια καταπληκτική ελευθερία. Και το γεγονός ότι μιλάς με εικόνες, ήχους, ρυθμούς και ότι εκφράζεις νοήματα και αισθήματα απλά και βαθιά σίγουρα μετράει.
Δεν μπορώ να το εξηγήσω ακριβώς αλλά το ΄Ελα, έλα είναι το πιο προσωπικό πράγμα που έχω κάνει στο θέατρο και με συγκινεί βαθύτατα.
2. Τι σας συγκινεί πιο πολύ στο παιδικό κοινό;
Ότι είναι «ανοιχτό» , «αληθινό» κοινό. Που πάλλεται, είτε θετικά είτε αρνητικά .Προσωπικά ταυτίζομαι μαζί του. Όταν έγραψα το πρώτο μου έργο, τον Οδυσσεβάχ ήταν απίστευτο να βλέπω ότι τα παιδιά γελούσαν όπου έλπιζα ότι θα γελάσουν, ότι έμεναν σιωπηλά εκεί που ήθελα να μείνουν σιωπηλά. Τον περασμένο Μάρτιο παίξαμε δοκιμαστικά το Έλα, έλα για 20 βρέφη. Έμεναν άφωνα εκεί που ευχόμουν να μείνουν άφωνα και ξεκαρδίζονταν εκεί που θα ήθελα να γελάσουν.
3. Από την πρώτη σας παιδική παράσταση το 1972, έως σήμερα τι έχει αλλάξει;
Πάρα πολλά. Κάθε χρόνο είμαστε και πιο απαιτητικοί. Τώρα ξέρουμε όλοι μας ότι οι δρόμοι που σου ανοίγονται στο θέατρο για παιδιά είναι ανεξάντλητοι και συναρπαστικοί. Αλλά έτσι η δουλειά γίνεται όλο και πιο δύσκολη. Ευτυχώς έχω μοναδικούς συνεργάτες, αλλιώς δε θα άντεχα να συνεχίσω.
4. Οι ταινίες με τα εντυπωσιακά εφέ και τα παιχνίδια στον ηλεκτρονικό υπολογιστή, είναι «ανταγωνιστικές » για τις παιδικές παραστάσεις;
Θα απαντήσω κάπως ανάποδα. Αν μια θεατρική παράσταση για παιδιά προσπαθήσει να ανταγωνιστεί τις θεαματικές ταινίες με τα εντυπωσιακά εφέ η προσπάθεια θα ήταν μάταιη και περιττή. Τώρα πια που τα παιδιά δεν περιμένουν με χτυποκάρδι ν’ ανάψουν τα φώτα της σκηνής εμείς πρέπει να τους φτιάξουμε έναν κόσμο πιο φτωχό αλλά και πιο πλούσιο και πιο άμεσο. Με εικόνες και ρυθμούς. Με κρυφές μαγείες. Να μην τους παρουσιάζουμε κάτι «έτοιμα» αλλά να παρακινούμε το παιδί να συμπληρώνει αυτό που βλέπει με δικές του σκέψεις. Με εικόνες και αισθήματα από τον βαθύτερο, προσωπικό του κόσμο.
5. Το παιδικό θέατρο στην Ελλάδα και γενικά το θέατρο στην εκπαίδευση, έχει κάνει ελάχιστα βήματα σε σχέση με το εξωτερικό. Θυμάμαι για παράδειγμα την Dorothy Heathcote , πριν από δύο χρόνια σε ένα σεμινάριο στη χώρα μας να μιλάει για δράσεις και διδακτικές, που στην Αγγλία γίνονται από τη δεκαετία του 60. Από την άλλη ο κ. Χουβαρδάς , δεν είναι ακόμα σίγουρος αν τα οικονομικά του Εθνικού Θεάτρου, θα επιτρέψουν να πραγματοποιηθεί φέτος η παιδική περιοδεία. Γιατί πιστεύετε ότι συμβαίνει αυτό ;
Τα τελευταία χρόνια το θέατρο στην εκπαίδευση έχει αρχίσει να ψάχνει το δρόμο του στον τόπο μας. Αλλά αυτό δεν είναι αρκετό.
Πριν από λίγες μέρες μας κάλεσε η κυρία Διαμαντοπούλου να κάνουμε τις προτάσεις μας για το «Νέο Σχολείο» και είχα την ευκαιρία να διατυπώσω κι εγώ τις απόψεις μου και να κάνω κάποιες προτάσεις πάνω σ’ αυτό το θέμα. Σε ένα σημείο επέμενα και επιμένω ιδιαίτερα. Πρέπει να εκπαιδεύσουμε τους Εκπαιδευτικούς. Και όχι μόνο θεωρητικά αλλά και πρακτικά.
Στο Εργαστήρι του Θεάτρου Πόρτα εκτός από τα 190 παιδιά που φοιτούσαν φέτος παρακολούθησαν σεμινάρια και Master Class και άλλοι τόσοι ενήλικοι. Και πέρα από την ανεκτίμητη ευκαιρία που είχαν να γνωρίσουν τη δουλειά ενός ειδικού παγκοσμίου φήμης, του Chris Cooper, είχαν την δυνατότητα να εφαρμόζουν αυτά που μάθαιναν και στα παιδιά του εργαστηρίου, με την καθοδήγηση φυσικά της Πέγκυς Στεφανίδου. Τέτοιες σπουδές μας λείπουν. Ένας συνδυασμός θεωρίας και πράξης.
Όσο για το Εθνικό Θέατρο επειδή τυχαίνει να είμαι μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του παρακολουθώ συστηματικά τις προσπάθειες του Γιάννη Xουβαρδά να τα φέρει βόλτα με τα οικονομικά. Δεν είναι εύκολο αλλά είμαι βέβαιη πως θα κάνει ό,τι μπορεί.
6. Σας έχουν πλησιάσει από το Υπουργείο Παιδείας, όλα αυτά τα χρόνια για κάποια συνεργασία σας με τους εκπαιδευτικούς;
Η μόνη θετική επαφή που είχα όλα αυτά τα χρόνια με το ήταν στο Πρόγραμμα Μελίνα. Τότε όμως το Υπ.Παιδείας συνεργαζόταν με το Υπ. Πολιτισμού. Το αποτέλεσμα ήταν εξαιρετικό και η εμπειρία πολύτιμη. Τότε κατάλαβα για πρώτη φορά τι ρόλο μπορεί να παίξει το θέατρο μέσα στο σχολείο. Κι από κει οδηγήθηκα στην ίδρυση του Εργαστηρίου μας. Ήταν ίσως η μόνη φορά, που συνεργάστηκαν στενά τα δυο Υπουργεία. Το πρόβλημα είναι ότι συνήθως λειτουργούν εντελώς ανεξάρτητα το ένα από το άλλο .
7. Οι γονείς τα τελευταία χρόνια φέρνουν πιο συχνά τα παιδιά τους στο θέατρο;
Κάποτε οι γονείς που έφερναν τα παιδιά τους ήταν όλοι εύποροι και καλλιεργημένοι .Ως ένα σημείο αυτό συμβαίνει και τώρα αλλά ο κύκλος έχει διευρυνθεί. Άλλωστε τα παιδιά βλέπουν πολύ θέατρο και με το σχολείο τους.
Αλλού είναι το θέμα. Στο πώς γίνεται η επιλογή των παραστάσεων και στο πώς αξιοποιείται στη συνέχεια αυτή η εμπειρία των παιδιών.
Με τη νέα της παράσταση «Έλα, έλα» η Ξένια Καλογεροπούλου προσκαλεί τα βρέφη να γνωρίσουν τη θεατρική εμπειρία!
Στο θέατρο Πόρτα, Μεσογείων 59, από 19 ως 27 Ιουνίου, στις 18.00.
Επιπλέον παραστάσεις θα πραγματοποιηθούν στις 19, 20, 26, 27/6 στις 12.00.
Διάρκεια: 35΄
ΣΧΟΛΙΑΣΤΕ: