Το "The Artist" είναι η ταινία που χρειάζεσαι αυτές τις μέρες. Και δεν είναι καθόλου ασπρόμαυρη...

Τα βασικά: Σταρ του βωβού κινηματογράφου στο Hollywood των ‘20s αρχίζει να φοβάται πως η έλευση της ομιλίας στο σινεμά θα έχει επιπτώσεις στην καριέρα του. Παράλληλα, έρχεται κοντά με μια νεαρή στάρλετ, την οποία και βοηθά να ανέβει τα σκαλιά του star system.

Επίσης, όλα αυτά είναι σιωπηλά, ασπρόμαυρα και εκ Γαλλίας ορμώμενα.

Η ταινία: Θα ακούσετε και θα διαβάσετε πολλά για "αγάπη για το σινεμά" όσο αφορά σε αυτή την ταινία, όμως -χωρίς να λέμε πως δεν υπάρχει δόση αλήθειας σε αυτή τη δήλωση- κρατήστε κι ένα μικρό καλάθι.

Ναι. Αυτή η γλυκιά, άκρως γοητευτική και γεμάτη ζωή (παρά την απουσία χρωμάτων και διαλόγων) ταινία μας πιάνει από το χέρι και μας επιστρέφει πίσω στην εποχή που το σινεμά όπως το ξέρουμε σήμερα γεννήθηκε. Αστραφτερά χαμόγελα, οθόνες με διαλόγους σε εισαγωγικά, Aster-ικά χορευτικά, χάρτινα σκηνικά, τζαζ μουσικές να ξεκουφαίνουν. Θα χαμογελάσεις. Θα συγκινηθείς. Θα ξεσηκωθείς. Θα θελήσεις να δεις ξανά το “Τραγουδώντας στη Βροχή”.

Όμως βγάλε το περιτύλιγμα ‘20s αναπαράστασης, και αυτό που θα σου απομείνει είναι μια αναπαραγωγή κάθε πιθανού κλισέ αυτού του είδους ταινίας ανόδου και πτώσης. Το έχουμε δει το “Ένα Αστέρι Γεννιέται”, και είχε και ήχο. Υπάρχει το επιχείρημα πως δε μπορείς να απομονώσεις την ιστορία από τη φόρμα της (αν και αυτό σηκώνει συζήτηση), όμως έτσι αυτό που σου μένει κοιτώντας το “Artist” είναι απλά μια άσκηση ύφους: Να πώς μοιάζει μια μηχανική εξιστόριση μέσα από το σινεφιλικό φίλτρο ‘Hollywood 1927’.

Σα να παίρνεις ένα iPhone, να τραβάς φωτογραφία μια παλιά ασπρόμαυρη φωτογραφία, και μετά να την περνάς στο instragram.

Διότι βλέπεις, ακόμα και σαν αναφορά στην εποχή όπου διαδραματίζεται, η ταινία παραμένει πιστή στην απλότητα και τη γραμμικότητά της. Ο σταρ George Valentin (ένας θαυμάσιος Jean Dujardin που αποδίδει το μάξιμουμ μέσα από βουβές εκφράσεις, παίζοντας μινιμαλιστικά) τα περνάει τα ζόρια του, αλλά είναι τόσο γενικόλογης φύσεως που θα μπορούσε να εφαρμοστεί σε πρακτικά οποιαδήποτε ιστορία ανόδου και πτώσης.

Τι μας λέει για την καλλιτεχνικό αγώνα και την προσωπική διαδρομή ενός όποιου Charlie Chaplin (ο οποίος αριθμεί περί τους 80 τίτλους πριν την έλευση του ομιλώντος και έκτοτε μόλις μία -μεγαλειώδη- ταινία ανά 5ετία); Με ποιον τρόπο επιβίωσαν οι Buster Keaton ή οι King Vidor; Με τι τίμημα;

Αντιθέτως, ο “Artist” παίζει σαν μια πολύ χαριτωμένη, πολύ ευχάριστη, εξαιρετικά καλογυρισμένη σχεδόν ντισνεϊκού τύπου feelgood ματιά σε μια περίοδο που έστειλε σταρ σε καθόδους αυτοκαταστροφής και έσβησε καριέρες από το χάρτη. Καθότι ως ιστορία έχει βασική ηθική τοποθέτηση το γνωστό “ah, l’amour” μπορείς και να πεις πως δεν στοιχειοθετείται ο παραπάνω αντίλογος απέναντί της. Εξάλλου, τα χαμόγελα! Τα κουστούμια! Ο χορός! Οι εκφραστικές φάτσες!

Εντάξει. Στην τελική, ο Hazanavicius έχει δημιουργήσει εδώ ένα αυθεντικά ευχάριστο θέαμα γεμάτο μουσική και σινεμά. (Και που δε μοιάζει καθόλου "απόκριες". Πρόκειται περί δουλειάς γεμάτης ικανότητα και επαγγελματισμό.) Όμως πώς μπορείς πραγματικά να αγαπάς κάτι όταν κοιτάζεις το σκοτάδι του με τόσο ανάλαφρο τρόπο, σχεδόν αγνοώντας πως υπήρξε; Τότε δεν είσαι παρά ένα αστραφτερό χαμόγελο;

Ας είναι. Πρόκειται εξάλλου περί εξαιρετικά αστραφτερού χαμόγελου.